Overal Stad

Historisch gezie2016_4 Covern kent zowel Nederland als Vlaanderen een duidelijke afwisseling tussen stad en platteland. Dit onderscheid bepaalde in sterke mate de identiteit van een plaats en haar inwoners. De afgelopen honderd jaar is de grens tussen stad en platteland echter enkel maar vervaagd. Talloze ontwikkelingen, waaronder de opkomst van verbeterde transport- en informatietechnologieën, zorgden samen voor een afnemende scherpte tussen waar de stad ophield en het platteland begon. Deze processen worden vaak ietwat verwarrend samengevat onder de noemer ‘verstedelijking’ of ‘metropoolvorming’ en worden dikwijls gezien als een uiting van de moderniteit. Deze termen zijn nogal ongelukkig gekozen omdat vele van de zogenaamde verstedelijkingsprocessen niet noodzakelijk langs de stad lopen of de stad niet als kern of als doel hebben. Bovendien is de verstedelijking een meervoudig proces, dat op verschillende plaatsen anders is samengesteld en zich mede daardoor telkens anders manifesteert. Dit AGORA-nummer onderzoekt de conditie die deze ‘verstedelijking’  buiten de traditionele stad geschapen heeft en hoe geografen, planners, stedenbouwkundigen of architecten daarmee kunnen omgaan.

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel door Jorn Koelemaij
Overal Stad? door Dieter Bruggeman, David de Kool, Michiel van Meeteren en Joren Sansen
Bedrijventerreinen als urbanisatiemotor door Erik Louw

Varia:
Samenleven op de Zuiderdokken door Clemens de Olde, Jan de Smet en Eva Struyf
Decentralisatie in de ruimtelijke ordening – door Joost Schrijnen (rubriek ‘Vrije Ruimte’).


Gezonde Stad

Cover 2016-3

Steeds vaker worden we geconfronteerd met de negatieve invloed van de stad op onze gezondheid. De ongebreidelde groei van fastfoodketens blijkt bijvoorbeeld dé garantie voor een vitaminevrij dieet. Dankzij de mogelijkheid tot thuiswerken en thuisbezorgde producten hoeven we de deur bijna niet meer uit, en dit weinige bewegen is één van de beste  recepten voor obesitas. Zouden we dat huis onverhoopt toch verlaten, dan wachten ons daar miljoenen in files uitgestoten fijnstofdeeltjes die popelen om zich in onze longen te nestelen. Niet voor niets staan gezonde leefstijlen en een gezonde leefomgeving hoog op de beleidsagenda van menig overheidsinstantie. In dit themanummer ‘De Gezonde Stad’, belichten we de verschillende aspecten van de relatie tussen mens, gezondheid en stad. We gaan zo op zoek naar antwoorden op de vraag hoe we gezond(er) kunnen leven in een stedelijke omgeving.

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel door Marianne de Beer
De Gezonde Stad door Carlijn Kamphuis, Ineke Deelen, Mellanie van Doleweed, Marijke Jansen, Dirk Dessing en Maartje Poelman
De stad als verleidelijke voedselomgeving door Maartje Poelman

Varia:
Ontwerpen met open ruimte in peri-urbane gebieden door Laura Rijsbosch
Culturele zuivering door Barend Wind (rubriek ‘Vrije Ruimte’).


Geo-onderwijs

Een unieke combinatie va2016-2 covern natuur- en sociale wetenschappen, of achterhaald, oubollig en niet langer relevant? De meningen verschillen heel sterk als het over aardrijkskundeonderwijs gaat. In het tweede AGORA-nummer van dit jaar wordt dieper ingegaan op deze materie en de recentelijk weer oplaaiende discussies over het (on)belang van aardrijkskunde in het onderwijs. We zoeken antwoorden op vragen als: wat maakt aardrijkskunde tot wat het is, en wat heeft aardrijkskundeonderwijs te bieden aan de leerlingen van vandaag en de burgers van morgen? Hoe kan aardrijkskundeonderwijs haar doelstellingen bereiken en op welke manier wordt het vak dan best ingericht? En wat is de ‘waarde’ van aardrijkskunde, op pedagogisch, didactisch én maatschappelijk vlak?

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel door Jorn Koelemaij
Geo-onderwijs: Aardrijkskunde zoekt (en vindt?) richting door Laura Deruytter, Valerie de Craene en Marjolein Cox
Complexe wereld ontrafeld door systeemdenken door Marjolein Cox & An Steegen

Varia:
Van Stadssnelweg naar publieke ruimte door Rien van de Wall
Ondernemende ruimtelijke planners gezocht door Hans Leeflang (rubriek ‘Vrije Ruimte’).


On/welkom

Foto: Ramin Rasouli

Foto: Ramin Rasouli

Het eerste AGORA nummer van 2016, getiteld On/Welkom!, geeft inzicht in de leefwereld van migranten die door de staat als onwelkom worden bestempeld (ongedocumenteerde migranten / uitgeprocedeerde asielzoekers). Dit actuele thema in zowel Nederland als België wordt nog onvoldoende vanuit een ruimtelijk perspectief benaderd. Het achterliggende doel is dan ook om de ruimtelijke dimensie van het verwelkomen en niet-verwelkomen te belichten, teneinde de grenzen van gastvrijheid en de daarbij horende alledaagse sociaal-ruimtelijke gevolgen te bespreken. Met deze focus richten we ons op de volgende vragen: Waar en wanneer voelen ongedocumenteerde migranten zich welkom of juist onwelkom in de Nederlandse en Belgische samenleving? Wat gebeurt er achter de gesloten deuren van de onwelkome ontvangstruimtes? Welke lokale initiatieven bestaan er om onwelkome migranten alsnog welkom te heten, en hoe gastvrij zijn deze initiatieven eigenlijk?”

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel door Marianne de Beer
On/welkom: inleiding door Joris Schapendonk, Kolar Aparna en Olivier Kramsch
Na de 28e dag door Clemens Bernardt

Varia:
Taksimprotesten: recht op de stad? door Ida Carlsson
Boekrecensie “Los Zand” door Clemens de Olde
Naar een duurzame ruimtelijke inrichting door Jacqueline Cramer (rubriek ‘Vrije Ruimte’)


Het vastgoed financieel complex

In het laatste AG2015-4 cover MdBORA nummer van 2015 staat het vastgoed/financieel-complex centraal. Het vastgoed/financieel-complex is een metafoor die erop duidt dat de vastgoedsector, de financiële sector en de staat steeds verder vervlochten raken. In di themanummer wordt de toenemende onderlinge afhankelijkheid van deze sectoren geïllustreerd door voorbeelden uit verschillende landen en op verschillende schaalniveaus. We laten zien hoe een ware kredietexplosie de prijzen van vastgoed tot grote hoogten deed stijgen. Er is sprake van een ‘Muur van geld’ die deze kredietexplosie verklaart en die muur is sinds de financiële crisis niet lager maar hoger geworden. Een niet onaanzienlijk deel van die financiële, metaforische muur wordt geïnvesteerd in fysieke muren, in vastgoed. Gecombineerd met andere mondiale, nationale en lokale ontwikkelingen leidt dit echter nog steeds tot zeer verschillende patronen, zoals de cases van Duitsland, Argentinië en Libanon laten zien. Bovendien wordt er sterk gelobbyd om het vastgoed/financieel-complex verder te laten groeien. Daarom lijkt de onderlinge afhankelijkheid van deze sectoren in de 21ste eeuw alleen maar sterker te worden.

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel door Jorn Koelemaij
Het vastgoed/financieel complex: inleiding door Manuel Aalbers
Onbetaalbaar vastgoed in Beiroet door Marieke Krijnen

Varia:
Syrische vluchtelingen in Istanbul door Charlotte Fasse en Manuel Spier
Gebouwd op de menselijke maat? door Gert Jan Hospers  (rubriek ‘Klassieker’)


De post-socialistische stad

AGORA 2015 3 De Post-Socialistische stad Cover

In dit nummer staan steden in Centraal- en Oost-Europa centraal. Wat voor impact heeft de val van het communisme, nu ruim 20 jaar geleden, gehad op de stedelijke ontwikkeling? Hoewel Centraal- en Oost Europese steden door veel West-Europeanen als grauw en eentonig worden gezien, komen er allerlei spannende initiatieven van de grond. Het ‘postsocialisme’ is een bijna ondefinieerbaar containerbegrip dat deze ontwikkelingen nauwelijks kan beschrijven. In dit themanummer besteden we aandacht aan de verscheidenheid die achter het voormalige IJzeren gordijn is ontstaan, en tonen we aan dat de ene ‘postsocialistische stad’ de andere niet is. Hierbij gaat de reis langs Dresden en Belgrado, en van Tirana tot Boekarest. Waar communistisch erfgoed op sommige plekken wordt uitgewist, wordt het elders gekoesterd. Politiek gezien hebben sommige landen het neoliberalisme omarmd, terwijl anderen er een sociaal-nationalistische ideologie op nahouden. Hoe ziet de toekomst van stedelijk Centraal- en Oost-Europa eruit? En wat kunnen stedelijke beleidsmakers in Nederland en Vlaanderen leren van deze steden?

Bestel dit nummer nu hier.

 

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel: Meer dan alleen goedkoop bier (pdf) door hoofdredactie AGORA
Bestaat de post-socialistische stad? door Jorn Koelemaij, Barend Wind, Maartje Bodde en Valerie van Lieshout
De vloek van socialistisch erfgoed door Ferry Vermeer

Varia:
Leven met diversiteit door Melike Peterson
Op weg naar succes? Studentondernemerschap door Sierdjan Koster  (rubriek ‘Vrije Ruimte’)

 

 

 


Ruimte en geschiedenis

coverGeschiedenis speelt een belangrijke rol in de beleving van ruimte. Lijnen in het landschap van historisch gegroeide wegen en kanalen, maar ook oude woningvormen en bedrijfsruimtes die wachten op hergebruik zijn ruimtelijke elementen die een belangrijke functie vervullen in de hedendaagse planning. In het nieuwe nummer onderzoeken we hoe de ruimtelijke geschiedenis het heden vormgeeft aan de hand van enkele thema’s waarin de band tussen ruimte en geschiedenis centraal staat. Suburbanisering wordt bijvoorbeeld niet enkel vanuit een twintigste-eeuws perspectief beschouwd, maar als longue durée-fenomeen met een geschiedenis die teruggaat naar de Middeleeuwen. Ook kijken we naar de herbestemming van historisch erfgoed in Nederland en Vlaanderen zoals de Brusselse pakhuizen en de Gentse beluiken. Vergelijkingen belichten de herontwikkeling van forten in Antwerpen en de Nieuwe Hollandse Waterlinie, en de ontwikkeling van een kustcultuur en de daarmee gepaard gaande urbanisering in Oostende en Scheveningen. Ten slotte besteden we aandacht aan de twintigste-eeuwse geschiedenis van ruimtelijke ordening in Nederland, die in 2015 wordt gevierd met het Jaar van de Ruimte.

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel: De brug van verleden naar heden (pdf) door hoofdredactie AGORA
Ruimte maken voor geschiedenis door Katrijn Apostel, Clemens de Olde & Bart Tritsmans
Historische pakhuizen in Brussel door Marianne De Fossé & Louis Vandenabeele
Nieuwe geschiedenis in oude steden door Ries van der Wouden

Varia:
Van stadsspoorweg tot Noord/Zuidlijn door Florian Langstraat & Andrew Switzer
Belasten eigen woning ‘onrechtvaardig’? door SienWinters (rubriek ‘Vrije Ruimte’)

 


Sport

AGORA 2015-1 COVERIn dit themanummer besteden we aandacht aan sociaal-ruimtelijke vraagstukken omtrent de rol van sport in de samenleving. Brede maatschappelijke trends en ontwikkelingen, zoals individualisering, neoliberalisering en de financiële crisis zorgen voor een toename van (ruimtelijke) ongelijkheid en over het algemeen voor een afname van sociale cohesie binnen gemeenschappen op verschillende schaalniveaus. Ook de vraag hoe om te gaan met de huidige aantrekkingskracht van steden en krimp van rurale regio’s is een van de voornaamste uitdagingen van deze tijd. Sport is van oudsher een verbindende factor in de samenleving, en kan – zowel op het platteland als in de stad – sociale cohesie faciliteren terwijl sportparticipatie sociale uitsluiting onder kwetsbare groepen tegen kan gaan. In dit AGORA-nummer verschaffen wij de lezer een beeld van de wijze(n) waarop sport er vandaag de dag wel of niet in slaagt deze rol inderdaad te vertolken. In hoeverre, en op welke manieren, is sport in staat om de sociale participatie van moeilijk bereikbare maatschappelijke groepen te vergroten? Hoe belangrijk is de aanwezigheid van openbare sportvoorzieningen? Bij het beantwoorden van deze vragen richten wij ons vooral op de context van Nederland en Vlaanderen, maar wordt er ook gekeken naar buitenlandse casussen, zoals Glasgow, waar voetbal wordt ingezet om de hardnekkige territorialiteit onder jongeren in bepaalde buurten aan banden te leggen.

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Redactioneel: Benut de ruimte (pdf) door Egbert van der Zee 
Sport in sociaalruimtelijk perspectief door Ineke Deelen, Nynke Burgers, Marijke Jansen en Jorn Koelemaij
Sociaal-maatschappelijke impact van voetbalclubs door Marijke Jansen, Jorn Koelemaij, Ineke Deelen en Nynke Burgers

Varia:
Duurzaam handelsmerk voor Oud-Berchem? door Ruth Wauters
Corporaties, buurten en betaalbaarheid door Marja Elsinga (rubriek ‘Vrije Ruimte’)

 


Maakbaar toerisme

CoverIn dit nummer bevindt AGORA zich in de zomerse sferen van vakantie, ontspannen tripjes en recreatieve dagjes uit. Toerisme wordt wereldwijd een steeds belangrijkere sector en op veel plaatsen zetten beleidsmakers in op de ontwikkeling van toerisme als motor voor economische groei. Wij achten de tijd rijp voor een kritische beschouwing van de maakbaarheid van toeristische bestemmingen. Zo belichten we de transformaties van oorlogslandschappen en industrieel erfgoed naar toeristische attracties, en brengen we in beeld hoe deze hun oorspronkelijke cultuurhistorische en functionele waarden hebben veranderd. Ook reflecteren we op de betekenis van cultuurlandschappen voor een aan veranderingen onderhevige plattelandseconomie. Maar niet alleen de maakbaarheid van toerisme wordt besproken, ook de grenzen aan die maakbaarheid. Wie profiteert er van toerisme en wie juist niet? Hoe blij zijn we nu eigenlijk als inwoners met een door toeristen overstelpte woonplaats en wat betekent dit voor de houdbaarheid van onze toeristische ontwikkeldrift? 

 

Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Barbaren (redactioneel) door Egbert van der Zee
Maakbaar toerisme: kansen en kaders door Arie Stoffelen, Boris van Zanten en Egbert van der Zee
De aantrekkingskracht van culturele hoofdsteden door Steffen Fokkema

Varia:
Placemaking van ongedocumenteerde migranten in Italië door Joris Schapendonk en Kolar Aparna
Water en ruimte blijvend verbonden door Wim Kuijken (rubriek ‘Vrije Ruimte’)


(Re)Actie

2014-3_Cover

Van de Egyptische burgers op het Tahrir-plein tot de wereldwijde Occupy-beweging, collectieve acties die de gevestigde sociale structuren in vraag stellen zijn brandend actueel. In het huidige nummer wil AGORA de ruimtelijke aspecten van sociale bewegingen in beeld brengen. We bekijken op welke manier sociale bewegingen een rol spelen in de sociale constructie van de ruimte en op welke manier ze de ruimte inzetten om hun boodschap duidelijk te maken.

Acties zijn vaak een reactie op een gegeven ruimtelijkheid, waarbij de grens tussen actie en reactie niet altijd even duidelijk is. Bovendien zijn er veel meer manieren waarop ruimtelijkheid een rol speelt voor sociale mobilisatie dan de klassieke bezetting van een bepaalde plek. Zo hebben virtueel activisme en protestmarsen elk een heel eigen ruimtelijk karakter of reageren bepaalde bewegingen expliciet vanuit een bepaalde ruimtelijke agenda. Het nummer reflecteert over actuele vormen van verzet en plaatst ze tegelijkertijd binnen een historisch kader. Verwacht dus een spannend nummer.

 Bestel dit nummer nu hier.

Voor de inhoudsopgave en online beschikbare artikelen:

Inhoudsopgave (pdf)
Brood en spelen tegen reactie? (redactioneel) door Egbert van der Zee
Ruimtelijkheid van collectieve actie door Nicolas Van Puymbroeck, Federica Bono en Tim Devos
David tegen Lange Wapper door Maarten Loopmans

Varia:
Paradox van de Avantgarde door Jurgen Hoogendoorn (rubriek ‘Vrije ruimte’)
Landschap verdient ontwerp door Sylvie van Damme


Older Entries »

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

De volgende HTML-tags en -attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>